ابن سعد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
369
الطبقات الكبرى ( فارسي )
( 1 ) ابن شهاب زهرى [ 1 ] عبد العزيز بن عبد اللّه اويسىّ از ابراهيم بن سعد ، از پدرش نقل مىكند كه مىگفته است * هيچ تنى را پس از رسول خدا ( ص ) نديدهام كه همچند ابن شهاب حديث گرد آورده باشد . سفيان بن عيينة از قول ابو بكر هذلىّ كه با حسن و ابن سيرين نشست و برخاست داشت نقل مىكرد كه مىگفته است * حديث زهرىّ را از بر كنيد و من هرگز كسى چون او نديدهام . مطرّف بن عبد اللّه ، از مالك بن انس نقل مىكند كه مىگفته است * در مدينه فقيه و محدث نديدم مگر يك تن . گويد او را گفتم : او كيست ؟ گفت : ابن شهاب زهرىّ . از قول عبد الرزّاق بن همّام از معمر نقل مىكنند كه مىگفته است * زهرى را گفتند ، گمان مىرود كه از قول موالى ( آزادشدگان ) حديثى نمىآورى ؟ گفت : من به ضرورت از قول ايشان نيز حديث مىآورم ولى چون مرا به فرزندان مهاجران و انصار دسترس باشد ، بر آنان اتكاء مىكنم و در آن صورت مرا با ديگران چه كار ؟ از عبد الرزّاق نقل مىكنند كه مىگفته است از عبيد اللّه بن عمر بن حفص بن عاصم بن عمر بن خطّاب شنيدم كه مىگفت * چون به سن جوانى رسيدم و خواستم كسب علم كنم ، به نزد مردان خاندان عمر رفتم و يك يك ايشان را مىگفتم از قول سالم [ 2 ] كدام احاديث را شنيدهايد ؟ نزد هر يك كه مىرفتم ، مىگفت : به ابن شهاب متوسل شو كه وى همواره ملازم او بود . ولى ابن شهاب در آن زمان مقيم شام بود و من ملازم نافع شدم و خداوند مرا خير فراوان نهاد . و از عبد الرزّاق از قول معمر ، از صالح بن كيسان نقل مىكنند كه مىگفته است * من و زهرى با يك ديگر در طلب علم بوديم و گفتيم بايد سنن را جملگى بنويسيم . آنچه از
--> [ 1 ] . ابن شهاب ، محمد بن مسلم بن عبيد اللّه بن شهاب زهرى ( منسوب به بنى زهره ) متولد سال 58 و در گذشتهء سال 124 هجرى ، از جمع كنندگان و حافظان بنام حديث و از تنظيم كنندگان سيره و مغازى رسول خدا ( ص ) شمرده مىشود ، ر ك : زركلى ، الاعلام ، ج 7 ، ص 317 ، و مارسدون جونس ، مقدمهء جلد اول مغازى ، واقدى ، ص 24 ، و ترجمهء آن به قلم اين بنده ، مركز نشر دانشگاهى ، 1361 . - م . [ 2 ] . منظور سالم آزاد كردهء حذيفة است . - م .